Patreon hesabımıza üye olarak gelişmemize katkıda bulunabilirsiniz.
Kendi Ders Planınızı Pratik Öğretmende Yayınlamak İster Misiniz?

Başlıklar

5. Sınıf Fen Bilgisi “Ekosistem Oyunu” Ders Planı

Bu dersi beğendiyseniz tıklayın!
0
fen bilgisi ekosistem konusu ders planı
Bu ders planında öğrenciler 5. Sınıf Fen Bilgisi “Biyoçeşitlilik ve Ekosistem” konusunu bahçede oyun oynayarak öğrenecek ve öğrendiklerini kalıcı hâle getirecek.

Ders Hakkında Bilgiler

5. Sınıf Fen Bilgisinde bulunan diğer ders planları:

Öğrenciler besin zincirini anlar.

Biyoçeşitliliğin doğal yaşam için önemini sorgular.

İnsanın biyoçeşitliliğe verdiği zararı açıklar.

Nesli tükenen hayvanları ve neden nesillerinin tükendiğini açıklar.

Buluş Stratejisi

Eğitsel Oyunlar Tekniği

Okul bahçesi (gerekli izinleri almalısınız)

Yönerge kâğıdı

Renkli kâğıtlara basılmış etiketler (Lütfen İzleme Etkinlikleri ve Materyaller bölümüne bakın)

Dersten önce bahçenin müsait olduğundan emin olun ve Materyaller bölümündeki yönergeyi ve etiketleri çıkarın. Etiketleri İzleme Etkinliklerinde açıklandığı gibi renkli kâğıtlara çıkarmayı unutmayın.

Ders Planı

Derse Hazırlık (10 Dakika)

Derse; Öğrencilere doğam yaşam ve biyoçeşitlilik kavramlarını tanıtarak başlayın. Daha sonra ekosistem kavramını açıklayın.  Doğadaki bütün canlıların hayatta kalmak ve üremek zorunda olduğunu böylece kendi türlerinin diğer nesillere aktarılabileceğinden bahsedin. Üreyemeyen hayvanların neslinin tükenebileceğini vurgulayın. Bunun ekosistemin bir parçası olduğunu açıklayın.

Doğada av veya avcı olmanın ne demek olduğunu öğrencilere sorun. Öğrencilerden birinin ya da birkaçının yanıtlamasına izin verin.

Daha sonra öğrencilerden av ve avcılar için doğadan örnekler vermesini isteyin. Örneğin av örneği olarak tavşanı verebilirsiniz, daha sonra öğrencilerden bir avcı örneği isteyin. 

Öğrenciler bu adımda avcıların hayatta kalmak için avları kovaladıklarını anlayacaklardır. Eğer öyleyse avlar nasıl hayatta kalıyor? Kısa bir süre bunu tartışın.

Daha sonra avcı örneği olarak arslanı verebilirsiniz, böylece öğrenciler ekosistem içindeki hayvanların birbirleriyle etkileşimini anlayacaklardır.

Göster

Ana Etkinlik (5 Dakika)

Bu adımda öğrencilere bugün oynayacağınız oyunu ve oyundaki rolleri açıklayın. Roller için gerekli kişileri seçin. Öğrencilerin bu kuralları dikkatle dinlemeleri gerektiğini vurgulayın. Bu sırada henüz dışarı çıkmayın çünkü öğrencilerin dikkatini bahçede olan diğer şeyler çekebilir ve kuralları tekrar etmek zorunda kalabilirsiniz. 

Aslında oyun “yakalamaç” oyununa çok benziyor ama bu sefer öğrenciler doğadaki bu “yakalamaç” oyununun çok temel hedefler için yapıldığını kavrayacaklar.

Oyunda avcıların tek görevi var: avları yakalamak. Avcılar oyun sırasında koşabilir. Avcıların sayısını avların neredeyse yarısında denk gelecek şekilde tutmaya özen gösterin.

Avlar, avcıların iki katı olabilir. Bu öğrencilerin amacı doğadaki öğeleri (yemek, su, yuva) elde etmek ve avcılara yakalanmadan onları başlangıç noktalarına geri getirmek olacak. Öğrencilere şöyle açıklayabilirsiniz:

  • Benim av olduğumu düşünün, ilk önce alana koşup su almam ve yakalanmadan başlangıç noktasına getirmem gerekiyor. Daha sonra yuva bulmak için tekrar koşmam, onu da başlangıç noktasına getirmem gerekiyor. Ve son olarak yemek için alana çıkmam ve yine yakalanmadan bunu başlangıç noktasına getirmem gerekiyor.

Öğrenciler bu öğeleri istedikleri sırada toplayabilirler. Avlar da avcılar gibi oyun sırasında koşabilirler.

Av veya avcı rolü verilmeyen öğrenciler ise su, yemek veya yuva rolünü üstlenmelidirler. Yemek rolünü üstlenen öğrenciler alanda koşmadan dolaşabilir ve saklanabilirler. Eğer av tarafından sobelenirlerse, başlangıç noktalarına geri dönmeli ve oyun dışı kalmalılar. 

Su rolünü üstelen öğrenciler ise alanda istediği yeri seçmekte özgürdür. Fakat hareket edemezler. Eğer av tarafından sobelenirler ise, av ile beraber başlangıç noktasına gitmeli ve oyun dışı kalmalılar.

Su gibi yuva rolünü üstlenen öğrenciler de hareket edemez fakat duracakları yeri önceden seçebilirler. Eğer av tarafından sobelenirler ise, av ile beraber başlangıç noktasına gitmeli ve oyun dışı kalmalılar.

Her turda yemek, yuva ve su rolünü üstlenen öğrenci sayılarını değiştirin. Eğer bir av, turda hayatta kalırsa o öğrenci diğer turda da av olarak kalsın ve üresin, böylece avların sayısını bir kişi artırsın. Hayatta kalan avın hangi arkadaşının av olacağını seçmesine izin verebilirsiniz.

Eğer bu kuralları yazılı olarak vermek istiyorsanız Materyaller bölümündeki yönergeyi öğrencilere dağıtabilirsiniz.

Göster

İzleme Etkinlikleri (40 Dakika)

Oyunu rayına oturtması ilk turda zaman alabilir. Bu yüzden eğer yapabilirseniz Beden Eğitimi yürütücüsünden izin isteyip, öğrencilerin ekosistemi ve doğal şartları derinlemesine anlaması için birkaç tur daha oynatabilirsiniz.

Materyaller bölümündeki etiketleri farklı renkteki kâğıtlara çıktı olarak alın, hepsini üst üste koyun ve üst bölgesine iki delik açın. Daha sonra kolye gibi deliklerin içinden iplik geçirin. Bu etiketleri öğrenciler rollerine göre takacaklar.

Daha kolay anlaşılması için avcıları kızıl renk kâğıda, avları beyaz renk kâğıda, yemek rolünü yeşil kâğıda, su rolünü mavi kâğıda ve yuva rolünü turuncu kâğıda çıkarabilirsiniz.

Dışarı çıktığınız ilk an bir toplantı kenarı belirleyin. Öğrencileri buraya oturtun (eğer çim veya bank varsa), burada bir sonraki turları tartışacağınızı söyleyin. Her turda sorular sorun ya da önceki tur hakkında kısa konuşmalar yapın. Böylece öğrencileri katılmaya teşvik edebilirsiniz. Genellikle hepsi ya av ya da avcı olmak isteyeceklerdir, bu tur araları da bu rolleri değiştirmek için iyi bir fırsatlardır. Öğrencilere ünite hakkında soru sormak, doğru yanıtlayanların rollerini seçmesine izin vermek çok daha mantıklı olabilir. Burada nasıl sorular soracağınız size kalmış.

Tur araları öğrencilere insanların doğaya müdahale ettiği zaman hayvanların dengesinin nasıl bozulduğunu anlatmak için mükemmel bir fırsattır. Aralarda öğrencilere şu örnek soruları yöneltebilirsiniz:

  • Eğer insanlar su kaynaklarını yok ederse, bu av rolündeki hayvanları nasıl etkiler?
  • Eğer insanlar ağaçları keserse, bu hayvanları nasıl etkiler?
  • Çeşitli hayvanların olması oyunumuzu, bununla ilgili olarak da ekosistemi nasıl zenginleştirir? Kim açıklayabilir?
  • Nesli tükenen hayvanlara örnek verebilir misiniz? Neden nesileri tükenmiş olabilir?
  • Ülkemizden nesli tükenen hayvanlara örnek verebilir misiniz? Neden nesilleri tükenmiş olabilir?
  • İnsanların her yere şehirler ve evler yapması biyoçeşitliliği nasıl etkiler, neden?
  • Nesli tükenme tehlikesiyle karşı karşıya olan hayvanlar, neden böyle bir tehlike ile karşı karşıya? Oyunumuzdan örnekler vererek açıklayabilir misiniz?

ALTERNATİF OYNAMA ŞEKLİ

Ayrıca bu oyunu şu alternatif şekilde oynayabilirsiniz: 4-6 öğrenciyi avcı rolüne, diğerlerini (14-16) ise av rolüne atayın, daha sonra bahçeye üç çember koyun. Çemberlerin birine turuncu top, diğerine mavi top ve sonuncusuna da sarı top koyun. Turuncu top yuvayı, mavi suyu, sarı ise yemeği temsil etsin. İsterseniz her tur toplanabilecek yemek, su ve yuva sayısını değiştirebilirsiniz (örneğin bir tur susuzluk olabilir, ya da kıtlık). Sonra avlara gidip yemek toplamasını söyleyerek turu başlatın. Bu alternatif oyunda da hâlâ şu kural geçerli: bütün avlar sadece bir tane yemek getirebilir, bir tane getirdikten sonra diğerini toplamaya gidebilir.

Bu alternatif oyunu da tercih edebilirsiniz çünkü önceki yöntemde tüm öğrenciler av veya avcı olmak isteyecek, belki yemek, su veya yuva olanlar küsebilir. Ya da ilk olarak önceki yöntemle oynayıp sonra bu yönteme de geçebilirsiniz, sınıfınızın tepkisine göre. 

Dersi bitirirken dersi, dersin ilk aşamasında açıkladığınız kavramlar ile ilişkilendirin. Böylece kalıcı öğrenme sağlanabilir.

Göster

Ders Paketi

Bu ders için çalışma kâğıtlarını ve etiketleri indirmek için tıklayın. Drive bağlantısıdır.

Tartışma

Abone ol
Bildir
guest
0 Yorum
Metin içi dönütler
Tüm yorumları göster

Ders planında bir hata mı fark ettiniz? Lütfen yorumlar bölümüne yazınız.

Patreon hesabımıza üye olarak gelişmemize katkıda bulunabilirsiniz.
Bu Ders Planını Paylaşın:
Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on whatsapp
WhatsApp
Creative Commons Lisansı
Bu eser Creative Commons Alıntı-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır. Başka bir platformda izinsiz yayınlanması yasaktır.
Kerem NAYMAN
Hazırlayan
Kerem NAYMAN

Diğer Ders Planlarına da Göz Atın

Eğitim ile İlgili Yazılarımızı da Yararlı Bulabilirsiniz

Kendi Ders Planınızı Pratik Öğretmende Yayınlamak İster Misiniz?
0
Düşüncelerinizi duymak isteriz, lütfen yorum yapın.x
()
x